Anadolu Ajansının “Bir Nefes Bin Zehir” başlıklı dosyası kapsamında değerlendirmelerde bulunan Yeşilay Cemiyeti Genel Başkanı Doç. Dr. Mehmet Dinç, Türkiye’de sigara kullanımının mevcut durumu, tütünle mücadelede planlanan düzenlemeler ve 2040 yılı sonrası için belirlenen tütünsüz nesil hedefine ilişkin açıklamalarda bulundu.
Türkiye’de sigara tüketiminin Avrupa ortalamasının 1,5 katından fazla olduğunu belirten Dinç, kişi başına tüketimin de dünya ortalamasının oldukça üzerinde bulunduğunu ifade etti.
“Türkiye’de Her Yıl 120 Bin İnsan Sigaraya Bağlı Hastalıklardan Ölüyor”
Sigara bağımlılığının yalnızca bireysel değil, toplumsal ve ekonomik sonuçları bulunduğunu vurgulayan Dinç, Türkiye’de her yıl yaklaşık 120 bin kişinin sigaraya bağlı hastalıklar nedeniyle hayatını kaybettiğini söyledi.
Sigara kullanımının akciğer kanseri vakalarındaki artışla ilişkisine dikkat çeken Dinç, tütün kaynaklı hastalıkların sağlık sistemi üzerinde de ciddi yük oluşturduğunu belirtti.
Dinç, “Türkiye'de her yıl 120 bin insan sigaraya bağlı hastalıklardan dolayı ölüyor” diyerek sigara kullanımının yol açtığı sağlık sorunlarının önlenmesine yönelik çalışmaların önemini vurguladı.
Sigara kaynaklı hastalıkların ölümle sonuçlanmadığı durumlarda da kişilerin yaşam kalitesini etkilediğini belirten Dinç, bu hastalıkların sağlık hizmetlerine yönelik talebi artırdığını ifade etti.
Pasif İçicilik ve Çevre Kirliliğine Dikkat Çekti
Tütün kullanımının sigara içmeyen kişileri de etkilediğini belirten Dinç, özellikle kapalı alanlarda, çocuk parklarında, okul çevrelerinde ve hastane bahçelerinde sigara dumanına maruz kalan vatandaşların sağlık sorunları yaşayabildiğini söyledi.
Türkiye’de her yıl yaklaşık 100 milyar sigara izmaritinin geri dönüşüme kazandırılmadan veya uygun şekilde bertaraf edilmeden çevreye bırakıldığını belirten Dinç, bu durumun toprak, hava ve su üzerinde de olumsuz etkileri bulunduğuna dikkat çekti.
Mevcut düzenlemelere yeterince uyulmamasından endişe duyduklarını ifade eden Dinç, sigara içmeyen vatandaşların korunması için denetimlerin güçlendirilmesi gerektiğini belirtti.
18 Yaş Altına Sigara Satışında Yeni Denetim Düzenlemesi
Sağlık Bakanlığının tütünle mücadele kapsamında hazırladığı yeni düzenlemelere değinen Dinç, çocukların sigaraya erişiminin engellenmesine yönelik adımların önemini vurguladı.
Dinç’in aktardığına göre, sigara satışlarında kredi kartı ve kimlik numarası üzerinden işlem yapılmasına yönelik bir düzenleme üzerinde çalışılıyor.
Bu uygulamayla 18 yaşından küçük çocuklara sigara satışının önlenmesi amaçlanıyor.
Dinç, “18 yaş altındaki çocuklara sigara satışı olmasın diye sigara satışının kredi kartıyla ve kimlik numarasıyla yapılmasıyla alakalı bir düzenleme geliyor” ifadelerini kullandı.
Okul, Hastane ve Cami Çevrelerinde Sigara Kullanımına Sınırlama
Tütünle mücadele kapsamında planlanan düzenlemeler arasında sigara içilebilen alanlara yönelik yeni sınırlandırmalar da bulunuyor.
Dinç, okul bahçelerinde ve okullara yakın alanlarda sigara kullanımının önlenmesinin hedeflendiğini belirtti.
Hastane ve camilerin 100 metre yakınında sigara içilmemesine yönelik düzenlemelerin de gündemde olduğunu ifade eden Dinç, özellikle çocukların pasif içicilikten korunmasının amaçlandığını söyledi.
Yeni düzenlemelerin yasak anlayışından çok toplum sağlığını korumaya yönelik tedbirler olarak değerlendirilmesi gerektiğini savundu.
Kurallara Uymayanlara Daha Ağır Cezalar Gündemde
Yeşilay Cemiyeti Genel Başkanı Dinç, sigara kullanımına ilişkin düzenlemelerin etkili olabilmesi için denetimlerin de güçlendirilmesi gerektiğini belirtti.
Mevcut kurallara uyulmayan işletmelerde ve alanlarda sigara kullanımının görünürlüğünün arttığını ifade eden Dinç, düzenlemelere aykırı hareket edenlere yönelik daha ağır yaptırımların gündemde olduğunu söyledi.
Dinç, “Sigarayla alakalı düzenlemeleri uygulamayanlara ‘can yakıcı cezalar’ söz konusu olacak” diyerek mevcut kuralların etkin biçimde uygulanması gerektiğini vurguladı.
Hedef 2040 Sonrası İçin Tütünsüz Nesil
Sağlık Bakanlığının “tütünsüz ve bağımsız nesil” hedefini önemsediklerini belirten Dinç, gelecek nesillerin sigara bağımlılığından korunmasına yönelik uzun vadeli bir yaklaşım benimsendiğini söyledi.
Dinç, 2040 sonrası için “tütünsüz, bağımsız ve sağlıklı nesil” hedefi belirlendiğini ifade etti.
Bu hedefin sigaraya bağlı hastalıkların, ölümlerin ve ekonomik kayıpların azaltılmasını amaçladığını belirten Dinç, yeni düzenlemelerin çocukların ve gençlerin korunmasına yönelik olduğunu vurguladı.
“Sigara İçen Her 10 Kişiden 6’sı Bırakmak İstiyor”
Yeşilay tarafından gerçekleştirilen araştırmalara ilişkin bilgi veren Dinç, sigara kullanıcılarının önemli bir bölümünün bağımlılıktan kurtulmak istediğini açıkladı.
Araştırmalara göre sigara içen her 10 kişiden 6’sının bırakmak istediğini belirten Dinç, kalan 4 kişinin ise sigarayı bırakabileceğine inanmadığı için bu yönde istek göstermediğini ifade etti.
Yeni düzenlemelere ilişkin toplumun yaklaşımını da araştırdıklarını belirten Dinç, ölçtükleri destek oranlarının yüzde 80’in altına düşmediğini söyledi.
Dinç, “Toplum sigarayla alakalı düzenlemeye ciddi anlamda ihtiyaç duyuyor ve bu anlamda atılacak adımları çok büyük oranda destekliyor” dedi.
Sigaranın Görünürlüğünü Azaltacak Düzenlemeler
Sigara satışında vitrin, reklam ve paket düzenlemelerine de değinen Dinç, tütün ürünlerinin görünürlüğünün ve erişilebilirliğinin azaltılmasının bağımlılıkla mücadelede önemli olduğunu savundu.
Dinç, bağımlılıkla ilgili bilimsel deneyimlerin, tütün ürünlerinin görünürlüğü ve erişilebilirliği azaldıkça kullanımın da azaldığını ortaya koyduğunu belirtti.
Bu nedenle vitrin, paket ve reklam düzenlemelerinin Türkiye’de istikrarlı biçimde uygulanması gerektiğini ifade etti.
Elektronik Sigara ve Puff Ürünleri İçin Denetim Uyarısı
Yeşilay Cemiyeti Genel Başkanı Dinç, elektronik sigara ve puff olarak bilinen ürünlere ilişkin de değerlendirmelerde bulundu.
Bu ürünlerin Türkiye’de satışının yasak olduğunu hatırlatan Dinç, yasağın ihlal edilmesine yönelik uygulamalardan endişe duyduklarını söyledi.
Elektronik sigaranın sağlık üzerindeki zararlarının tamamının henüz tespit edilemediğini belirten Dinç, satış yasağının etkin şekilde denetlenmesi gerektiğini vurguladı.
Yeşilay 81 İlde 105 Noktada Ücretsiz Destek Sunuyor
Sigarayı bırakmak isteyen vatandaşlara yönelik hizmetlerini sürdüren Yeşilay, Türkiye genelinde 81 ilde 105 noktada destek sağlıyor.
Dinç, bu merkezlerde psikologlar ve sosyal hizmet uzmanlarının yıl boyunca ücretsiz hizmet verdiğini açıkladı.
Yeşilay aracılığıyla on binlerce kişinin sigara bağımlılığından kurtulmasına destek olduklarını belirten Dinç, Sağlık Bakanlığının da sigara bırakma poliklinikleri ve mobil sigara bırakma poliklinikleriyle çalışmalar yürüttüğünü hatırlattı.
Mobil polikliniklerin hizmetleri vatandaşların bulunduğu yerlere taşıdığını belirten Dinç, sigarayı bırakmak isteyen herkesin destek hizmetlerinden yararlanabileceğini ifade etti.
Yeni Düzenlemenin Meclis’ten Geçmesi Bekleniyor
Tütünle mücadele kapsamında hazırlanan yeni düzenlemelerin yasalaşmasını önemsediklerini belirten Dinç, Meclis sürecinin ardından çocukların, gençlerin ve sigara kullanmayan vatandaşların korunmasına yönelik tedbirlerin güçlendirilmesini beklediklerini söyledi.
2040 hedefinin mevcut sigara kullanıcılarına doğrudan müdahale etmekten ziyade gelecek nesillerin tütün bağımlılığından korunmasına odaklandığını ifade eden Dinç, okul, hastane ve cami çevreleri ile kapalı alanlarda sigara kullanımının sınırlandırılmasını desteklediklerini belirtti.
Dinç, tütünle mücadelede atılacak yeni adımların toplum tarafından sahiplenilmesi gerektiğini vurguladı.



