Esenler Belediyesi Prof. Dr. Sadettin Ökten Şehir Düşünce Merkezi tarafından hazırlanan rapor, yaklaşık 3 bin kişinin katıldığı araştırma ve saha çalışmaları sonucunda hazırlandı.
İstanbul, Ankara, Eskişehir ve Malatya’da trafik polisleri, sürücüler, zabıta görevlileri ve motokuryelerle gerçekleştirilen görüşmelerde trafik yoğunluğunun ekonomik etkileri, sürücü davranışları ve kazalara ilişkin önemli veriler ortaya konuldu.
İSTANBULLULAR YILDA 120 SAATİNİ TRAFİKTE KAYBEDİYOR
Rapora göre İstanbul’da yaşayan bir kişi, trafik yoğunluğu nedeniyle yılda ortalama 120 saatini yollarda kaybediyor.
Trafik sıkışıklığının yalnızca zaman kaybına yol açmadığı; yakıt tüketimi, iş gücü ve verimlilik kaybı, stres, sağlık harcamaları ve lojistik gecikmeler gibi birçok alanda ekonomik yük oluşturduğu belirtildi.
Bu kalemlerin toplamında İstanbul trafiğinin yıllık ekonomik maliyetinin yaklaşık 10 milyar dolara ulaştığı ifade edildi.
TÜRKİYE GENELİNDE 60 MİLYAR DOLARA YAKLAŞIYOR
Trafik yoğunluğunun Türkiye genelindeki ekonomik maliyetinin ise yıllık 50 ila 60 milyar dolar seviyesinde olduğu tahmin edildi.
Özellikle büyükşehirlerde artan araç sayısı, yol kapasitesinin yetersizliği ve otopark sorunlarının trafik yükünü daha da artırdığına dikkat çekildi.
Raporda Türkiye’de toplam araç sayısının son 10 yılda yaklaşık 20 milyondan 33 milyona yükseldiği bilgisine yer verildi.
Türkiye’de 1000 kişiye yaklaşık 200 araç düşerken, Avrupa’da bu sayının 400 civarında olduğu belirtildi.
EN BÜYÜK SORUN SÜRÜCÜ DİKKATSİZLİĞİ
Araştırmaya katılanların yüzde 55,5’i trafikte yaşanan sorunların başlıca nedeni olarak sürücü dikkatsizliğini, kural ihlallerini ve bilinç eksikliğini gösterdi.
Yol kapasitesinin yetersizliği ve otopark problemlerini en önemli sorun olarak görenlerin oranı ise yüzde 46,3 olarak kayıtlara geçti.
Raporda, trafik sorununun yalnızca altyapı yatırımlarıyla çözülemeyeceğine, sürücü davranışlarının ve trafik kültürünün de önemli rol oynadığına vurgu yapıldı.
TRAFİK KAZALARINDA BİNLERCE CAN KAYBI
Türkiye’de 2024 yılında trafik kazalarında 6 bin 400 kişinin hayatını kaybettiği belirtildi. Bu sayı günlük ortalama yaklaşık 17,5 can kaybına karşılık geliyor.
2025 yılında ise trafik kazalarında hayatını kaybedenlerin sayısının 6 bin 35’e gerilediği kaydedildi.
Can kayıplarındaki azalmada araçlardaki güvenlik sistemlerinin gelişmesi ve acil müdahale sürelerinin kısalmasının etkili olduğu belirtilirken, toplam trafik kazası sayısının halen yüksek seviyelerde olduğu vurgulandı.
MOTOKURYELERDE TESLİMAT BASKISI
Raporda motokuryelerin trafikte karşılaştıkları sorunlara da ayrı bir başlık açıldı.
Motokuryelerin teslimat sürelerine yetişme baskısı, uygun şerit ve park alanlarının yetersizliği ile gelir kaygısı nedeniyle zaman zaman riskli sürüş davranışlarına yönelebildiği belirtildi.
Araştırmada, trafik güvenliğinin artırılması için yalnızca cezaların değil, sürücü eğitiminin, şehir planlamasının ve toplu taşıma yatırımlarının da birlikte ele alınması gerektiği ifade edildi.
