Hollanda hükümeti, ulusal güvenlik gerekçesiyle 1952 tarihli “Mal Mevcudiyeti Kanunu” kapsamında Çin merkezli yarı iletken üreticisi Nexperia’ya el koyduğunu açıklamıştı. Karar, Avrupa’daki otomotiv devleri için büyük bir şok etkisi yarattı. Nexperia’nın özellikle otomotiv elektroniğinde kullanılan çip ve sensör üretiminde kilit konumda olması, tedarik zincirini doğrudan etkiledi.
Volkswagen üretimi geçici olarak durduruyor
Tedarik zincirindeki aksama en somut etkisini Volkswagen cephesinde gösterdi. Şirket, Golf ve Tiguan modellerinin üretimini önümüzdeki Çarşamba gününden itibaren Wolfsburg’daki ana tesislerinde geçici olarak durduracağını duyurdu. Volkswagen yetkilileri, çip tedarikinde yaşanan belirsizliklerin üretim planlarını sekteye uğrattığını ve kısa vadede çözümün zor göründüğünü belirtti.
Çin’den misilleme: Çip ihracatına kısıtlama
Nexperia’ya el konulmasının ardından Çin hükümeti, “teknolojik bağımsızlığa müdahale” gerekçesiyle Avrupa’ya yönelik bazı çip ihracatlarını durdurma kararı aldı. Bu adım, yalnızca otomotiv değil; elektronik, savunma ve enerji sektörlerinde de yeni bir tedarik krizi riskini gündeme taşıdı.
Avrupa sanayisi yeni bir kriz dalgasına hazırlanıyor
Uzmanlara göre, Çin’in ihracat kısıtlaması uzun sürerse, Avrupa otomotiv endüstrisi 2021’de yaşanan çip krizine benzer bir durgunluk süreciyle karşı karşıya kalabilir. Analistler, “Bu durum üretim maliyetlerini artıracak, teslimat sürelerini uzatacak ve otomobil fiyatlarında yeni bir artış dalgasını tetikleyebilir” uyarısında bulunuyor.
Küresel ticaret savaşları derinleşiyor
Nexperia krizi, Batı ile Çin arasındaki teknoloji rekabetinin artık stratejik kaynaklara ve üretim zincirlerine doğrudan yansıdığını gösteriyor. Uzmanlara göre, çip arzındaki bu tür siyasi hamleler, sadece kısa vadeli bir üretim sorunu değil; aynı zamanda küresel ekonomik dengeleri sarsacak uzun vadeli bir ticaret savaşının da habercisi.
