Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde kurulan “Suça Sürüklenen Çocuklara İlişkin Araştırma Komisyonu”, üç aylık çalışmanın ardından hazırladığı 691 sayfalık taslak raporu tamamladı. Raporda çocuk suçluluğundaki artışa dikkat çekilerek kapsamlı politika değişikliği önerileri sunuldu.
Çalışmalar 3 Ayda Tamamlandı, Rapor 6 Bölümden Oluştu
AK Parti İstanbul Milletvekili Müşerref Pervin Tuba Durgut başkanlığında yürütülen komisyon çalışmaları, bir aylık ek sürenin ardından sonuçlandırıldı. 6 bölümden oluşan raporda, 20 toplantı ve 8 saha ziyareti gerçekleştirildiği, ayrıca 610 çocukla kesitsel araştırma yapıldığı belirtildi.
Çocukların Suça Sürüklenmesinde Çok Boyutlu Nedenler
Raporda çocuk suçluluğunun yalnızca adli değil, aile, okul, çevre ve dijital dünya gibi birçok faktörle ilişkili çok katmanlı bir sorun olduğu vurgulandı. Kurumlar arası koordinasyon eksikliği, erken müdahale ihtiyacı ve sosyal politikaların güçlendirilmesi gerektiği ifade edildi.
Son 10 Yılda Yüzde 51 Artış
TÜİK verilerine göre, suça karıştığı için güvenlik birimlerine gelen çocuk sayısı 2015’te 133 bin 829 iken 2024’te 202 bin 785’e yükseldi. Böylece son 10 yılda yaklaşık yüzde 51,5 artış yaşandığı kaydedildi.
Raporda en dikkat çeken artışlardan biri yaralama suçlarında görüldü. 2015’te 45 bin 850 olan olay sayısı 2024’te 81 bin 875’e çıkarak yüzde 78,6 artış gösterdi. Uyuşturucu ile ilgili suçlarda ise yüzde 119,5 oranında artış yaşandığı belirtildi.
En Riskli Yaş Grubu 20-29 Değil, Ergenlik Dönemi
Raporda özellikle çocuk ve ergenlerin suçla temasında artış olduğu, şiddet ve madde kullanımına ilişkin olayların belirgin şekilde yükseldiği ifade edildi.
Öne Çıkan Komisyon Önerileri
Raporda çocukların suça sürüklenmesini önlemek için 34 başlık altında öneriler sunuldu. Bunlardan bazıları şöyle sıralandı:
- Okullarda psikososyal risk taramalarının zorunlu hale getirilmesi
- Riskli bölgelerde “Güvenli Okul Planı” uygulanması
- Her okula zorunlu rehber öğretmen atanması
- Okullarda kamera ve giriş-çıkış kontrol sistemlerinin yaygınlaştırılması
- Ailelere yönelik sosyal destek ve istihdam programlarının güçlendirilmesi
- MESEM sisteminin güçlendirilerek okul terklerinin azaltılması
- Dijital içeriklerin daha sıkı denetlenmesi
- Bağımlılıkla mücadelede sistemin yeniden yapılandırılması
Ceza Sistemi ve Yaş İndirimi Tartışması
Raporda en dikkat çeken önerilerden biri de ceza sistemi oldu. Bazı ağır suçlarda yaş indiriminin yeniden düzenlenmesi ve hakimin takdirine bırakılması önerildi. Ayrıca çocuk infaz sisteminin yeniden yapılandırılması ve tahliye sonrası takip mekanizmalarının güçlendirilmesi gerektiği belirtildi.
“Adli Süreçteki Çocuk” Kavramı Önerisi
Raporda ayrıca “suça sürüklenen çocuk” ifadesi yerine “adli süreçteki çocuk” kavramının kullanılması önerildi.
Sonuç: Bütüncül Reform Çağrısı
Komisyon, çocuk suçluluğunun artışını çok boyutlu bir toplumsal sorun olarak değerlendirerek, eğitimden aile yapısına, dijital ortamdan ceza sistemine kadar kapsamlı reform çağrısında bulundu.
