Türkiye’de emeklilik sistemi uzun süredir “çok prim ödeyen ile az ödeyenin benzer maaş alması” tartışmalarıyla gündemde. Son dönemde kulislere yansıyan bilgilere göre, emekli maaşlarının ödenen prim tutarına göre belirlenmesini içeren yeni bir modelin gündeme gelebileceği konuşuluyor.
Sosyal Güvenlik Uzmanı Murat Bal’ın paylaştığı bilgilere göre, yeni düzenleme hayata geçerse emekli maaşları doğrudan ödenen prim ve kazanç seviyesine bağlı olacak. Buna göre, yüksek kazanç üzerinden prim ödeyen vatandaşların emekli maaşının daha yüksek olması hedefleniyor.
“Prim adaleti” yeniden gündemde
Uzmanlara göre mevcut sistemde prim gün sayısını zor tamamlayan ile uzun yıllar yüksek prim yatıran kişilerin taban maaş seviyesinde buluşması, sistemde adalet tartışmalarına yol açıyor. Yeni modelde ise maaş hesaplamasında;
-
Prim gün sayısı
-
Prime esas kazanç
-
Toplam sisteme katkı
gibi kriterlerin daha belirleyici olması bekleniyor.
Maaş farkı artabilir
Mevcut tabloda prim gününü zor tamamlayan ile tavandan prim yatıran kişilerin benzer maaş alması, çalışma motivasyonunu olumsuz etkileyen unsurlar arasında gösteriliyor. Yeni model iddialarına göre, yüksek prim ödeyen vatandaşın maaşı taban ücretin daha üzerine çıkabilecek.
Yeni emeklilik sisteminin, herkesi en düşük maaşta eşitlemek yerine sisteme daha fazla katkı sağlayana daha yüksek maaş verilmesi mantığı üzerine kurulabileceği ifade ediliyor.
