Türkiye’nin yerli yapay zeka çalışmaları arasında dikkat çeken Cosmos T1 modeli, performansıyla uluslararası arenada önemli bir eşiği geride bıraktı. Yıldız Teknik Üniversitesi bünyesinde faaliyet gösteren Cosmos ekibi tarafından geliştirilen 9 milyar parametreli model, Türkçe matematiksel akıl yürütme alanında güçlü sonuçlar ortaya koydu.

Türkçe odaklı geliştirilen bu yeni nesil yapay zeka, özellikle zincirleme akıl yürütme (chain-of-thought reasoning) kabiliyetiyle öne çıkıyor.

GSM8K Testinde Uluslararası Modelleri Geride Bıraktı

Cosmos T1, Türkçe matematiksel akıl yürütme performansını ölçen GSM8K testinde yüzde 77,41 doğruluk oranına ulaştı. Bu oran, kendisinden kat kat büyük modelleri geride bırakmasını sağladı.

Büyük Parametreli Modellerle Rekabet Etti

Modelin performansı dikkat çekici karşılaştırmalar ortaya koydu:

  • 70 milyar parametreli Llama-3.1-70B modeli: %66,13 doğruluk

  • Gemma-2-9B modeli: %63,10 doğruluk

  • Cosmos T1 (9B): %77,41 doğruluk

Parametre sayısı açısından yaklaşık sekiz kat daha küçük olmasına rağmen Cosmos T1’in daha yüksek doğruluk oranı elde etmesi, modelin verimli mimarisini ve Türkçe optimizasyon gücünü gösterdi.

Akademik Destekle Geliştirildi

Çalışma, Yıldız Teknik Üniversitesi bünyesinde yürütüldü. Proje, Bilgisayar Mühendisliği ile Yapay Zeka ve Veri Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mehmet Fatih Amasyalı öncülüğündeki Cosmos ekibi tarafından geliştirildi.

“Düşünen” Model Yaklaşımı

Model, klasik soru-cevap sistemlerinden farklı olarak iki aşamalı bir yapı ile çalışıyor:

  1. Önce düşünme süreci oluşturuyor

  2. Ardından yanıt üretiyor

Bu yaklaşım sayesinde matematik problemlerinde adım adım çözüm üretebilen sistem, doğruluk oranını önemli ölçüde artırıyor.

Açık Ağırlıklı (Open-Weight) Olarak Yayımlandı

Cosmos T1’in önemli özelliklerinden biri de açık ağırlıklı olarak yayımlanması oldu. Bu sayede kurum ve şirketler modeli kendi altyapılarına indirerek şirket içi (on-premise) çözümler geliştirebiliyor.

Kritik Sektörler İçin Önemli

Özellikle:

  • Sağlık sektörü

  • Savunma sanayi

  • Veri güvenliğinin kritik olduğu alanlar

için açık ağırlıklı yerli yapay zeka modeli önemli avantajlar sunuyor.

TÜBİTAK Destekli Geliştirme Süreci

Modelin geliştirme süreci TÜBİTAK projeleri kapsamında desteklendi. Türkçe iyileştirme ve eğitim maliyetleri de bu destekler doğrultusunda karşılandı.

Yoğun bir eğitim süreci sonucunda modelin “düşünmeyen” yapıdan “düşünen” yapıya dönüştürüldüğü belirtildi. Elde edilen başarı sosyal medyada da geniş yankı uyandırdı.

Türkiye’nin Yapay Zeka Alanındaki Yeni Gücü

Cosmos T1, parametre büyüklüğünden ziyade verimli mimari ve dil odaklı optimizasyonun ne kadar kritik olduğunu ortaya koydu. Türkçe düşünebilen ve zincirleme akıl yürütebilen yerli yapay zeka modeli, Türkiye’nin bu alandaki rekabet gücünü artıran önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.

Kaynak: İLKHA