Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), ağustos ayına ilişkin dış ticaret endeksleri verilerini yayımladı. Açıklanan rakamlar, ihracat ve ithalatta birim değerlerin yükseldiğini ancak ticarete konu olan ürün miktarlarında gerileme yaşandığını ortaya koydu.
Özellikle ithalat birim değer endeksindeki artışın ihracattaki yükselişi geride bırakması, dış ticaret haddinin düşmesine neden oldu.
İhracat birim değer endeksi yüzde 8,5 arttı
TÜİK verilerine göre, ihracat birim değer endeksi ağustos ayında geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 8,5 yükseldi.
Ürün gruplarına göre yıllık değişimler şöyle gerçekleşti:
-
Gıda, içecek ve tütün: Yüzde 7,4 artış
-
Ham maddeler (yakıt hariç): Yüzde 10,9 artış
-
Yakıtlar: Yüzde 47,1 artış
-
İmalat sanayisi (gıda, içecek ve tütün hariç): Yüzde 5,1 artış
İhracat birim değerlerinde en yüksek artış yüzde 47,1 ile yakıt grubunda kaydedildi.
İthalat birim değerinde yüzde 13,7'lik yükseliş
İthalat birim değer endeksi ise ağustos ayında geçen yılın aynı ayına göre yüzde 13,7 arttı.
İthalat birim değerlerindeki değişim ürün gruplarına göre farklılık gösterdi.
Gıda, içecek ve tütün grubunda yüzde 4,2 azalış yaşanırken, yakıtlarda yüzde 35,9, ham maddelerde yüzde 12,5 ve imalat sanayisinde yüzde 7,5 artış görüldü.
İhracat ve ithalat miktarları geriledi
Ağustos ayında dış ticaret miktar endekslerinde de düşüş kaydedildi.
İhracat miktar endeksi geçen yılın aynı ayına göre yüzde 0,4 azalırken, ithalat miktar endeksi yüzde 2,8 geriledi.
İhracat miktar endeksinde gıda, içecek ve tütün grubunda yüzde 1,9, ham maddelerde yüzde 19,3 artış yaşandı. Buna karşılık yakıtlarda yüzde 20, imalat sanayisinde ise yüzde 4,5 düşüş görüldü.
İthalat miktar endeksinde ise gıda, içecek ve tütün grubunda yüzde 36,2, ham maddelerde yüzde 8,3 artış kaydedildi. Yakıtlarda yüzde 1,6, imalat sanayisinde yüzde 0,5 azalış gerçekleşti.
Mevsim etkilerinden arındırılmış veriler açıklandı
TÜİK'in mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış verilerine göre, ihracat miktar endeksi temmuz ayında 143,6 seviyesindeyken ağustosta yüzde 1 artarak 145'e yükseldi.
Takvim etkilerinden arındırılmış ihracat miktar endeksi ise geçen yılın ağustos ayında 141,1 seviyesindeyken, bu yılın aynı ayında yüzde 0,4 azalarak 140,5 oldu.
İthalat miktar endeksi de mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış verilere göre temmuzdaki 114,6 seviyesinden ağustosta yüzde 2,5 düşüşle 111,7'ye geriledi.
Takvim etkilerinden arındırılmış ithalat miktar endeksi ise yıllık bazda yüzde 2,8 azalarak 106,5 olarak hesaplandı.
Dış ticaret haddi 90'a düştü
Açıklanan verilerde en dikkat çekici gelişmelerden biri dış ticaret haddindeki gerileme oldu.
İhracat birim değer endeksinin ithalat birim değer endeksine bölünmesiyle hesaplanan dış ticaret haddi, Ağustos 2025'te 94,3 seviyesindeyken Ağustos 2026'da 4,3 puan azalarak 90'a geriledi.
Dış ticaret haddinin 100'ün altında olması, ithal edilen ürünlerin birim değerlerinin ihraç edilen ürünlere kıyasla daha yüksek olduğunu gösteriyor.
Dış ticarette son durum
TÜİK'in ağustos ayı verileri şöyle:
|
Gösterge |
Yıllık değişim |
|---|---|
|
İhracat birim değer endeksi |
+%8,5 |
|
İthalat birim değer endeksi |
+%13,7 |
|
İhracat miktar endeksi |
-%0,4 |
|
İthalat miktar endeksi |
-%2,8 |
|
Dış ticaret haddi |
90 (4,3 puan düşüş) |




