‘Erken müdahale' uyarısı

Prof. Dr. Akdemir, "Eğer kene, bünyesinde bizi hasta edici patojeni taşıyor ise yaklaşık 5-6 saat içinde bulaştırmaya başlamaktadır. Bu süre ne kadar uzar ise risk o kadar artmaktadır. Yani ne kadar erken fark edilir ise o kadar iyidir." dedi

SAĞLIK 23.06.2020, 20:09 23.06.2020, 20:09
‘Erken müdahale' uyarısı

 Giresun Üniversitesi Tıp Fakültesi Mikrobiyoloji ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Cihangir Akdemir, Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA) hastalığına da yol açan kenelerin, bünyesinde hasta edici patojeni taşıyor ise yaklaşık 5-6 saat içinde bulaştırmaya başladığını belirterek, "Bu süre ne kadar uzar ise risk o kadar artmaktadır. Yani ne kadar erken fark edilir ise o kadar iyidir." dedi. Akdemir, kenelerin insanlar ve hayvanlara tutunarak kanla beslendiklerini söyledi. Bu canlıların, fark edilmedikleri durumlarda bir ya da iki hafta süreyle kan emdiklerini ifade eden Akdemir, kenelerin, daha önce beslenmiş olduğu diğer canlılardan aldığı patojen mikroorganizmaları (bakteriyel, viral veya paraziter ajanları) beslendiği yeni canlıya aktardığını kaydetti. Akdemir, KKKA hastalığına yol açan birden çok kene türü bulunduğunu ancak Türkiye'nin de dahil olduğu coğrafyada "Hyalomma detritum" türünün yaygın olduğunu belirterek, şöyle devam etti: "Bu tür, saldıracakları canlıları çok rahat bulur. Bunlar direkt olarak kendi konağını arayan, yani besleyeceği canlıyı arayıp bulan kenelerdir. Bir nevi 'avcı' diyebiliriz. Nefes alıp verme esnasında akciğerlerden çıkan ve havaya karışan karbondioksit gazının kokusunu alır ve o gazı hangi canlı üretiyorsa ona doğru yönelir ve onu tutar. Aynı zamanda vücut sıcaklığını da algılayarak yönelirler. Her türlü evcil ve yabani hayvanlardan beslenebilirler. Yeter ki beslenebilsin. İnsanları da bu şekilde bulur ve tutunurlar." Kenelere karşı tarım ve piknik alanları ile doğada çok dikkatli olunması gerektiğine vurgu yapan Akdemir, bu canlılara karşı alınabilecek koruma önlemlerine değindi. Akdemir, doğada pantolon paçalarının mutlaka çorap içerisine sokulması gerektiğine dikkati çekerek, "Repellent denilen kimyasalları ayak paçaları, kol ağızlarına, etek hizalarına sıkmak son derece faydalı. Keneleri fark edilebilmek için mümkünse açık renkli kıyafetler tercih edilmelidir." ifadelerini kullandı.

"ISIYLA BİRLİKTE HAREKET KABİLİYETİ ARTAR"

Kenelerin genelde 10 derecenin üzerinde aktif olduklarını, 22-27 derece arasında ise ideal sıcaklığa kavuştuklarını belirten Akdemir, "Ortam ısısı 10 derecenin altına düştüğü zaman ise hareketleri yavaşlar. Güneşin doğması, havanın da ısınmasıyla hareket kabiliyetleri artar." diye konuştu. Akdemir, kenenin insanları tutması durumunda en kısa sürede, en yakın sağlık merkezine başvurulması gerektiğine işaret ederek, şunları söyledi: "Kenenin beslendiği süre önemli. Özellikle KKKA hastalığını bulaştıran keneler fark edilmezler, 1-2 haftaya kadar beslenebilirler. Eğer kene, bünyesinde bizi hasta edici patojeni taşıyor ise yaklaşık 5-6 saat içinde bulaştırmaya başlamaktadır. Bu süre ne kadar uzar ise risk o kadar artmaktadır. Yani ne kadar erken fark edilir ise o kadar iyidir. Sağlık kuruluşuna gitme imkanının bulunmadığı hallerde mümkünse bir eldiven giyilmeli, bir cımbız yardımıyla veya sağlam bir naylon iplikle minik ve sıkı bir kement yapıp deriye en yakın yerden tutulmalı. Onu rahatsız etmeden baş kısmından geçirerek bize tutunduğu açı istikametinde çekmek gerekir." Keneyi mümkün olabildiğince deriye tutunduğu en dip noktadan tutarak çekmenin önemli olduğunu dile getiren Akdemir, "Amaç burada keneyi rahatsız etmeden vücuttan uzaklaştırmaktır, aynı zamanda onu parçalamamak da gereklidir. Herhangi bir şekilde, herhangi bir fiziksel, kimyasal uyaranla rahatsız edersek bu esnada 'kene kusması' diye tabir edilen bir durum ortaya çıkar ki bu da bünyesindeki patojenlerin çok kısa sürede insanlara geçmesine neden olur." dedi. Akdemir, canlıya karşı alkol, eter, sigara ateşi, mazot, kolonya gibi kimyasal maddeler ile fiziksel uyaranların tatbik edilmesinden kaçınılması gerektiğini vurguladı.

HAYVANCILIKLA UĞRAŞANLARA UYARI

Akdemir, hayvancılıkla uğraşan çiftçilerin sık aralıklarla hayvanlarına kene kontrolü yapmalarını tavsiye ederek, şunları kaydetti: "Hayvancılık ile uğraşanların, mutlaka kene mevsiminde (mart-kasım) hayvanlarını sık aralıklarla veteriner hekim gözetiminde etkili ilaçlar kullanarak keneler için tedavi ettirmesi, popülasyonun azalmasına kısmi de olsa fayda sağlayacaktır. Çünkü dişi kene binlerle ifade edilen sayıda yumurta yumurtlar." Akdemir, kenelerin, kışı ahır duvar çatlaklarında, meralardaki kemirici yuvalarında, toprak içinde ve ağaç kovuklarında geçirdiklerini de sözlerine ekledi.

Yorumlar (0)
banner59
7
az bulutlu
Namaz Vakti 11 Mayıs 2021
İmsak
Güneş
Öğle
İkindi
Akşam
Yatsı
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 38 81
2. Fenerbahçe 38 79
3. Galatasaray 38 78
4. Trabzonspor 38 67
5. Hatayspor 38 60
6. Sivasspor 38 59
7. Alanyaspor 38 57
8. Gaziantep FK 38 55
9. Karagümrük 38 54
10. Göztepe 38 51
11. Konyaspor 38 48
12. Rizespor 38 45
13. Malatyaspor 38 44
14. Başakşehir 38 44
15. Kasımpaşa 38 43
16. Antalyaspor 39 43
17. Kayserispor 38 40
18. Ankaragücü 38 38
19. Erzurumspor 39 37
20. Gençlerbirliği 38 35
21. Denizlispor 38 28
Takımlar O P
1. Adana Demirspor 34 70
2. Giresunspor 34 70
3. Samsunspor 34 70
4. İstanbulspor 34 64
5. Altay 34 63
6. Altınordu 34 60
7. Ankara Keçiörengücü 34 58
8. Ümraniye 34 51
9. Tuzlaspor 34 47
10. Bursaspor 34 46
11. Bandırmaspor 34 42
12. Boluspor 34 42
13. Balıkesirspor 34 35
14. Adanaspor 34 34
15. Menemenspor 34 34
16. Akhisar Bld.Spor 34 30
17. Ankaraspor 34 26
18. Eskişehirspor 34 8
Takımlar O P
1. Man City 35 80
2. M. United 34 70
3. Chelsea 35 64
4. Leicester City 35 63
5. West Ham 35 58
6. Liverpool 34 57
7. Tottenham 35 56
8. Everton 34 55
9. Arsenal 35 52
10. Leeds United 35 50
11. Aston Villa 34 48
12. Wolverhampton 35 45
13. Crystal Palace 34 41
14. Burnley 35 39
15. Newcastle 35 39
16. Brighton 35 37
17. Southampton 34 37
18. Fulham 35 27
19. West Bromwich 35 26
20. Sheffield United 35 17
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 35 77
2. Real Madrid 35 75
3. Barcelona 35 75
4. Sevilla 35 71
5. Real Sociedad 35 56
6. Real Betis 35 54
7. Villarreal 35 52
8. Celta de Vigo 35 47
9. Athletic Bilbao 35 46
10. Granada 35 45
11. Cádiz 35 43
12. Osasuna 35 41
13. Valencia 35 39
14. Levante 35 39
15. Getafe 35 34
16. Deportivo Alaves 35 32
17. Real Valladolid 35 31
18. Huesca 35 30
19. Elche 35 30
20. Eibar 35 29