Çocuklarımıza bilinçsiz vitamin kullandırılmamalı

Prof. Dr. Vefik Arıca, ailelerin çocukları için hekime danışmadan ezbere vitamin alabildiğini belirterek, gerekli tetkikler yapıldıktan ve hangi vitamin eksikliği varsa tespit edildikten sonra takviye alınmasını önerdi

SAĞLIK 05.11.2021, 08:31 Soner KİRAZ
Çocuklarımıza bilinçsiz vitamin kullandırılmamalı

Yalova Üniversitesi Tıp Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Vefik Arıca, ailelerin çocukları için hekime danışmadan, ezbere bir şekilde vitamin alabildiğini belirterek, vitamin kullanımı için çocuğun önce hekim muayenesinden geçmesini, gerekli tetkikler yapıldıktan ve hangi vitamin eksikliği varsa tespit edildikten sonra takviye alınmasını önerdi. Çocuk sağlığı ve hastalıkları uzmanı, aynı zamanda Argivit Uzman Kurulu'nda yer alan Prof. Dr. Arıca, yaptığı değerlendirmede vitamin ve mineral desteğinin bazen çocukluktan itibaren gerekebildiğini, özellikle mevsim geçişlerinde vitamin ihtiyaçlarının belli hastalıkları önlenmede mühim olduğunu ifade etti. Vitaminlerin takviye şeklinde alınabildiği gibi bazı bitki ve meyvelerden de sağlanabildiklerini hatırlatan Arıca, özellikle A, B12, C, D vitaminleri ile demir, çinko ve diğer eser elementlerin bulunduğu vitaminlerin önemine dikkati çekti. A vitamininin kulak enfeksiyonlarına karşı önemli olduğunu belirten Arıca, bu enfeksiyon tedavi edilse de A vitamini eksik olduğunda tedavinin yetersiz kalabildiğini, çocuklarda A vitamini eksikliğinde kulak enfeksiyonlarına sıkça rastlanabildiğini aktardı. Prof. Dr. Arıca, B12 vitamininin ise çocukluk çağında motivasyon ve beyin gücünü artırmak açısından önemli olduğunu, bu vitamin eksik olan çocuklarda öğrenme ve konsantrasyon güçlüğü yaşandığını kaydetti. Arıca, C vitamininin de özellikle mevsim geçişlerinde ve yeni tip koronavirüs (Kovid-19) salgını sürecinde bağışıklık sistemi için öneminden bahsetti.

ARJİNİN TAKVİYESİ
D vitaminine de değinen Arıca, okulların açıldığı ve kış mevsiminin başladığı bu dönemde kapalı ortamlarda daha çok vakit geçirildiğini ve güneşten yeterince faydalanılamadığını dile getirdi. Vefik Arıca, 2 yaşa kadar, 2 yaşından sonra da belirli oran ve ünitelerde hekim tavsiyesiyle D vitamini alınması gerektiğini ifade etti. Prof. Dr. Arıca, amino asit olan arjininin de vücudun büyük çoğunluğu kas ünitesinden oluştuğu için mühim olduğunu aktardı. Türkiye'de, her 10 çocuktan 1'inde boy kısalığı bulunduğuna işaret eden Arıca, "Bu 10 çocuğun 3'te 1'inde de ciddi derecede boy kısalığı var. Türkiye'de 18 yaş altı 20 milyon çocuk ve gencimiz var. Ortalama 2 milyon çocuk boy kısalığıyla uğraşıyor. Bunların yaklaşık yüzde 10'u büyüme hormonu eksikliği olduğu için tedavi edebiliyoruz ama 10 kişiden 9'unun nedeni belli değil. Bunların büyük çoğunluğunda da arjinin eksikliği, hatta yokluğu var. Çünkü vücut üretemiyor. Arjinin takviyesi büyüme çağındaki çocuklarda çok önemli." diye konuştu. Fosfatidilserinin de beyin hücrelerinin ve hücrelerin etrafını çevreleyen hücre zarı yapısının oluşumu için mühim olduğunu belirten Arıca, otizmli, öğrenme güçlüğü ve hiperaktivite bozukluğu olan çocuklarda bu vitamin eksikliğinin tespit edildiğini söyledi. Arıca, hekim kontrolünde verilen fosfatidilserin takviyesiyle öğrenme güçlüğü ve otizm sıklığında azalma beklendiğini dile getirdi.

EZBERE ALINMAMALI
Prof. Dr. Vefik Arıca, özellikle salgın döneminde hekim kontrolü dışında ve eczacıya danışılmadan alınan, merdiven altı, etkinliği kanıtlanmamış vitaminlerin bazı sıkıntılar yarattığını belirtti. Özellikle yağda eriyen A, D, E ve K vitamininin fazla alınması halinde ciddi sıkıntılar yaşanabileceğine dikkati çeken Arıca, şu bilgileri verdi: "A vitamini fazla alındığında görmeyle ilgili sıkıntılar oluşabiliyor. D vitamini fazla alındığında kalsiyum fazlalığı, böbrekte taş ve baş ağrısı yapabiliyor. C vitaminini günlük almamız gereken dozdan yüksek aldığımızda, ilerleyen dönemlerde kanser vakalarında artış olduğunu bilimsel olarak biliyoruz. K vitamini fazla alındığında yağda birikiyor ve pıhtılaşma sorunlarına yol açıyor. Bu nedenle, vitaminleri hekime ve eczacıya danışmadan, ezbere almamalıyız. Bilinçsiz vitamin tüketiminde asıl problem çocuklar. Aileler, hiç kimseye sormadan, ezbere bir şekilde vitamin alabiliyor. Bizim için önemli olan, çocuk önce hekim muayenesinden geçecek, gerekli tetkikler yapılacak. Hangi vitamin eksikliği varsa onun takviyesinin yapılması gerekiyor. Aileye de bundan sonra görev düşüyor. Düzenli kullanımını ve belirli saat aralığında alımını sağlaması, belli noktalarda çocuğa müdahale etmesi, daha sonra tekrar hekim kontrolünde bunu kesmesi gerekiyor." Vefik Arıca, çocuklarda bilinçsiz vitamin kullanımında karşılaşılabilecek sorunları şöyle sıraladı: "Bilinçsiz kullanımda, etkinliği kanıtlanmamış bir vitamin şurubu, özellikle multivitamin kullanımı varsa vücudumuzda eksik olan vitamini tamamlamamış, boşuna ilaç kullanmış oluruz. Bu boşuna kullanım birtakım sıkıntılar çıkarabilir. Çocuğun beyin gelişiminde sıkıntı varsa onlar gelişmeyecek. Demir eksikliği varsa, demiri kullanamıyorsak, ilerleyen dönemlerde öğrenme güçlükleri, otizm, IQ'da gerilikler oluşabilir." Arıca, bu nedenle, uygun zamanda, uygun yerde, etkinliği kanıtlanmış ilaçların kullanılmasını önererek, yerli ve milli ilaç sanayine de katkı sağlamak için Türkiye'de üretilen ilaçların tercih edilebileceğini kaydetti.

KURUMSALLIĞA DİKKAT
Vitaminlerde sahte ve gerçek ürünün nasıl ayırt edilebileceğine de değinen Arıca, "Uygunsuz sitelerde uygunsuz vitaminler, herhangi bir yayını olmayan, etkinliği kanıtlanmamış merdiven altı ürünler satılabiliyor. Dikkat etmemiz gerekenler; hekim veya eczacının önermesi gerekiyor. Belli kurumsal internet siteleri dışındaki yerlerden vitamin ve minerali almamak gerekiyor. Soğuk zincire dikkat etmemiz gerekiyor. Vitaminlerin hangi şartlarda, nasıl saklandığına ve son kullanma tarihine de bakarak uygun vitamine hekim ve eczacı eşliğinde karar vermek zorundayız." diye konuştu. Prof. Dr. Vefik Arıca, özellikle bazı vitaminlerin bazı zamanlarda kullanılması gerektiğine işaret ederek, şunları kaydetti: "İlk 2 yaşta bebeklerde D vitamini kullanması zorunludur. Demir eksikliği açısından 4 ay ile 1 yaş aralığında demir preparatı kullanılmalıdır. Büyüme çağındaki çocukta, boy uzamasını da istiyorsak, uyumadan 2 saat önce arjinin içeren preparatlar kullanıldığında gece büyüme hormonu salgılatımını artıracağı için boy uzatılması açısından olmazsa olmazımız arjinin. Bununla ilgili çok ciddi yayınlar var. Hatta Türkiye'de yayınlanmış bir makalede gece 250 miligram ile 500 miligram günlük doz arjinin içeren preparat kullandığında 6 ay içinde 3 ile 5 santim artış olduğu tespit edildi. Bu Türkiye çalışması olduğu için genetik açıdan da önem arz ediyor. Özellikle büyüme ve gelişme çağında bazı vitamin ve mineral destekleri hekim ve eczacıya danışılarak kullanılabilir." Vitamin kullanımıyla ilgili tereddüt yaşayan vatandaşlara seslenen Arıca, "(Her şeyi sebzelerden, meyvelerden, yemeklerden karşılayalım, ne gerek var vitamine?) diyenler olabilir. Evet, haklı olabilirler. Bazı vitaminler, bazı bitkilerde, sebzelerde, meyvelerde fazla olabilir ama o sebzeleri, meyveleri hangi oranda, ne kadar dozda, gece mi gündüz mü kullanacağımızla ilgili ciddi veriler yok. Sebze ve meyvemizi düzenli alalım ama dışarıdan almamız gereken vitamin varsa ve hekim buna karar veriyorsa çok tereddüt yaşamayalım. Hekim kontrolünde, uygun dozda, uygun zaman aralığında vitamin ve mineral desteği kullanabiliriz." değerlendirmesinde bulundu.

Yorumlar (0)
7
kapalı
Namaz Vakti 01 Aralık 2021
İmsak
Güneş
Öğle
İkindi
Akşam
Yatsı
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 14 36
2. Konyaspor 14 26
3. Hatayspor 14 26
4. Fenerbahçe 14 24
5. Alanyaspor 14 24
6. Başakşehir 14 22
7. Karagümrük 14 22
8. Galatasaray 14 22
9. Adana Demirspor 14 20
10. Beşiktaş 14 20
11. Antalyaspor 14 18
12. Gaziantep FK 14 18
13. Altay 14 17
14. Sivasspor 14 16
15. Giresunspor 14 16
16. Kayserispor 14 16
17. Öznur Kablo Yeni Malatya 14 13
18. Göztepe 14 11
19. Kasımpaşa 14 10
20. Rizespor 14 10
Takımlar O P
1. Ümraniye 13 27
2. Ankaragücü 14 27
3. Eyüpspor 14 27
4. Bandırmaspor 13 25
5. Erzurumspor 12 25
6. İstanbulspor 13 20
7. Tuzlaspor 12 20
8. Kocaelispor 13 20
9. Samsunspor 13 19
10. Adanaspor 14 18
11. Menemenspor 13 17
12. Gençlerbirliği 13 17
13. Boluspor 13 16
14. Denizlispor 13 15
15. Bursaspor 13 14
16. Manisa FK 14 14
17. Ankara Keçiörengücü 13 13
18. Altınordu 14 13
19. Balıkesirspor 13 7
Takımlar O P
1. Chelsea 13 30
2. Man City 13 29
3. Liverpool 13 28
4. West Ham 13 23
5. Arsenal 13 23
6. Wolverhampton 13 20
7. Tottenham 12 19
8. M. United 13 18
9. Brighton 13 18
10. Leicester City 13 18
11. Crystal Palace 13 16
12. Brentford 13 16
13. Aston Villa 13 16
14. Everton 13 15
15. Southampton 13 14
16. Watford 13 13
17. Leeds United 13 12
18. Burnley 12 9
19. Norwich City 13 9
20. Newcastle 13 6
Takımlar O P
1. Real Madrid 14 33
2. Atletico Madrid 14 29
3. Real Sociedad 15 29
4. Sevilla 14 28
5. Real Betis 15 27
6. Rayo Vallecano 15 24
7. Barcelona 14 23
8. Athletic Bilbao 14 20
9. Espanyol 15 20
10. Osasuna 15 20
11. Valencia 15 19
12. Villarreal 14 16
13. Celta de Vigo 15 16
14. Mallorca 15 16
15. Deportivo Alaves 14 14
16. Granada 14 12
17. Elche 15 12
18. Cádiz 15 12
19. Getafe 15 10
20. Levante 15 7