Türkiye’de EYT (Emeklilikte Yaşa Takılanlar) düzenlemesinin yürürlüğe girmesinin ardından emeklilik sistemi yeniden tartışılmaya başlandı. Özellikle EYT’den yararlanamayan milyonlarca çalışan, “EYT sonrası yeni emeklilik sistemi mi geliyor?” sorusuna yanıt arıyor.
Son dönemde gündeme gelen açıklamalar ve reform çalışmaları, emeklilik sistemiyle ilgili bazı yeni düzenlemelerin değerlendirildiğini gösteriyor. Kulislerde özellikle kademeli emeklilik ve Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi (TES) üzerinde çalışmalar yapıldığı konuşuluyor.
EYT Düzenlemesi Neleri Değiştirdi?
2023 yılında yürürlüğe giren EYT düzenlemesi, 8 Eylül 1999 öncesi sigorta girişi olan çalışanların yaş şartı olmadan emekli olmasına imkan tanıdı.
Bu düzenleme sayesinde milyonlarca kişi emeklilik hakkı kazanırken, 1999 sonrası sigorta girişi olan çalışanlar için yeni bir emeklilik modeli tartışmaları gündeme geldi.
Bu nedenle emeklilik sistemiyle ilgili yeni düzenlemelerin olup olmayacağı konusu kamuoyunda sıkça konuşulmaya başladı.
Kademeli Emeklilik Sistemi Tartışılıyor
EYT sonrası en çok konuşulan konulardan biri kademeli emeklilik sistemi oldu.
Kademeli emeklilik modelinde amaç:
-
Emeklilik yaşındaki ani artışı azaltmak
-
Sigorta başlangıç tarihine göre emeklilik yaşını kademeli şekilde belirlemek
Bu modelde sigorta giriş yılına göre farklı emeklilik yaşları uygulanması gündeme geliyor. Ancak şu an için kademeli emeklilikle ilgili resmi bir yasa veya kesinleşmiş bir düzenleme bulunmuyor.
Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi (TES) Gündemde
Emeklilik sistemiyle ilgili tartışılan bir diğer model ise Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi (TES).
Bu sistemde çalışanların emeklilik döneminde daha yüksek gelir elde etmesi amaçlanıyor.
Planlanan modele göre:
-
Çalışanlardan belirli oranda prim kesilecek
-
İşverenler de sisteme katkı sağlayacak
-
Biriken fonlar emeklilik döneminde ek gelir olarak ödenecek
Bu modelin hayata geçirilmesi durumunda emekliler, mevcut emekli maaşlarına ek olarak ikinci bir emeklilik geliri elde edebilecek.
Emekli Maaşları İçin Yeni Düzenlemeler Gündemde
Son dönemde emeklilik sistemiyle ilgili tartışılan bir başka konu da emekli maaşlarının artırılması oldu.
Kulislerde konuşulan bazı düzenlemeler arasında:
-
en düşük emekli maaşının artırılması
-
maaş hesaplama sisteminde değişiklik yapılması
-
emekliler için yeni sosyal destekler
Emeklilik Sisteminde Reform Beklentisi
Uzmanlara göre Türkiye’de emeklilik sistemiyle ilgili yeni reformların gündeme gelmesinin temel nedenleri arasında şu faktörler bulunuyor:
-
emekli sayısının hızla artması
-
sosyal güvenlik sisteminin sürdürülebilirliği
-
nüfusun yaşlanması
Bu nedenle hükümetin kademeli emeklilik ve tamamlayıcı emeklilik sistemi gibi yeni modeller üzerinde çalışmalar yaptığı ifade ediliyor.
EYT Sonrası Yeni Emeklilik Yasası Var mı?
EYT sonrası emeklilik sistemiyle ilgili çeşitli iddialar gündeme gelse de şu an için EYT benzeri yeni bir emeklilik yasası kesinleşmiş değil.
Ancak emeklilik sistemiyle ilgili reform çalışmalarının sürdüğü ve ilerleyen dönemde yeni düzenlemelerin gündeme gelebileceği belirtiliyor.
