Fiziksel bir doğal gaz kıtlığı beklenmese de düşük stoklar, yavaş depolama süreci ve küresel tedarik sorunlarının kış aylarında fiyatlarda sert dalgalanmalara yol açabileceği belirtiliyor.
Megavatsaat başına 68 avroyu aşan gösterge doğal gaz fiyatının, soğuk havalarda 100 avronun üzerine çıkabileceği değerlendiriliyor.
Depolarda 2013’ten bu yana en düşük seviye
Guardian’ın aktardığı verilere göre AB ülkelerinin doğal gaz depolarındaki doluluk oranı, ağustosun son haftasında yüzde 63 seviyesinde kaldı. Geçmiş yıllarda ağustos sonu ortalamasının yaklaşık yüzde 80 olduğu belirtiliyor.
Mevcut depolama hızının devam etmesi halinde Avrupa’nın kış sezonuna beş yıllık ortalamanın yaklaşık beşte biri altında stokla gireceği öngörülüyor. Bu seviyenin 2013’ten bu yana görülen en düşük oran olacağı ifade ediliyor.
Stoklar neden azaldı?
Doğal gaz stoklarındaki düşüşte Orta Doğu’daki petrol ve gaz ihracatında yaşanan aksamalar etkili oldu. Geçen kışın sert geçmesi de depolardaki rezervlerin hızlı şekilde azalmasına neden oldu.
Yaz aylarında yaşanan sıcak hava dalgaları nedeniyle elektrik üretiminde doğal gaz kullanımının artması, stokların beklenen hızda doldurulamamasına yol açtı.
Ülkeler arasındaki fark büyüyor
Avrupa ülkelerinin depolama oranlarında önemli farklılıklar bulunuyor. İtalya ve Polonya, depolarındaki doluluk oranını yüzde 80’in üzerine çıkarırken Almanya’da bu oran yüzde 50 seviyelerinde kaldı.
İngiltere’nin doğal gaz piyasasına boru hatlarıyla bağlı Belçika’da doluluk yüzde 51, Hollanda’da ise yüzde 45 olarak ölçüldü.
İngiltere en riskli ülkeler arasında
Depolama kapasitesi sınırlı olan Birleşik Krallık, küresel enerji piyasalarındaki dalgalanmalara karşı en savunmasız ülkelerden biri olarak gösteriliyor.
Doğal gaz ihtiyacını Avrupa’dan boru hatları, ABD ve Orta Doğu’dan ise LNG tankerleriyle karşılayan İngiltere’de Centrica Üst Yöneticisi Chris O’Shea, ülke depolarında “neredeyse hiç gaz bulunmadığı” uyarısında bulundu.
Fiyatlar 100 avronun üzerine çıkabilir
Enerji piyasası uzmanları Avrupa genelinde fiziksel bir doğal gaz kesintisi veya kıtlığı beklemiyor. Ancak düşük stoklar nedeniyle tüccarların yüksek fiyat ihtimalini şimdiden piyasalara yansıttığı belirtiliyor.
Gösterge doğal gaz fiyatı son haftalarda megavatsaat başına 68 avronun üzerine çıkarak son üç yılın en yüksek seviyesine ulaştı. Fiyat, yıl başındaki seviyesinin yaklaşık iki katına çıktı.
Orta Doğu’dan doğal gaz akışının yeniden başlamaması ve kışın sert geçmesi halinde ihtiyaç duyulan LNG sevkiyatını Avrupa’ya çekebilmek için fiyatların megavatsaat başına 100 avroyu aşabileceği ifade ediliyor.
İngiltere’nin enerji piyasası düzenleyicisi Ofgem ise artan maliyetlerin tüketicilere yansıyacağını belirterek tipik gaz ve elektrik faturalarının ekim ayından itibaren yüzde 4 artacağını açıkladı.
