TZOB Başkanı Bayraktar; Ucuz gıda için maliyet düşmeli

TZOB Genel Başkanı Bayraktar; “Maliyeti düşürmeden ucuz gıda mümkün değildir. Girdilerde indirime gidilmelidir.”

EKONOMİ 02.05.2021, 11:45 Ahsen Özkılıç
TZOB Başkanı Bayraktar; Ucuz gıda için maliyet düşmeli

Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, “Nisan ayında üretici ve market arasındaki fiyat farkında yeşil soğan ve maydanoz 3,7 kat, kuru soğan 3,5 kat, ıspanak 3,4 kat, patates ve süt 3,3 kat fazlayla tüketiciye satılmaktadır” dedi.

TZOB Genel Başkanı Bayraktar, Nisan ayında markette 29, üreticide 11 üründe fiyat artışı, markette 11, üreticide 12 üründe fiyat düşüşü olduğunu ve 9 üründe ise fiyatların değişmediğini açıkladı.

Üretici ve tüketici arasındaki makasın bir türlü kapanmadığına işaret eden Bayraktar, Nisan ayında üretici ve market arasındaki fiyat farkının en fazla yeşil soğan, maydanoz, kuru soğan, ıspanak, patates, süt ve pırasada yaşandığını söyledi. Bayraktar, “Üretici ve market arasındaki fiyat farkı yüzde 274,57’le yeşil soğanda gerçekleşti. Yeşil soğanı yüzde 274’le maydanoz, yüzde 253,97’yle kuru soğan, yüzde 244’le ıspanak, yüzde 232,88’le patates, yüzde 228,57’yle süt ve yüzde 221,52’yle pırasa takip etti” dedi.

Üretici ve tüketici fiyatları arasındaki farka dikkat çeken Bayraktar, “Bugün üreticide 1 lira 73 kuruş olan yeşil soğan markette 6 lira 48 kuruşa, 50 kuruş olan maydanoz 1 lira 87 kuruşa, 63 kuruş olan kuru soğan 2 lira 23 kuruşa, 1 lira 50 kuruş olan ıspanak markette 5 lira 16 kuruşa, 73 kuruş olan patates 2 lira 43 kuruşa, 2 lira 73 kuruş olan süt 8 lira 97 kuruşa, 1 lira 58 kuruş olan pırasa 5 lira 8 kuruştan satılmaktadır” diye konuştu.

MARKET FİYATLARINDAKİ DEĞİŞİM

Nisan ayında fiyatı en fazla artan ürünün markette ve üreticide patates ve kuru soğan olduğunu belirten Bayraktar, fiyatı en fazla düşen ürünün ise markette lahana, üreticide ise ıspanak olduğunu belirtti.

Nisan ayında markette en fazla fiyat artışının yüzde 45,51 ile patateste olduğunu açıklayan Bayraktar, “Patatesteki fiyat artışını yüzde 31,18 ile kuru soğan, yüzde 18,79 ile karnabahar, yüzde 17,8 ile kuru üzüm, yüzde 17,43 ile nohut, yüzde 16,7 ile kırmızı mercimek, yüzde 14,16 ile pırasa yüzde 12,23 ile Antep fıstığı, yüzde 12,15 ile kırmızı mercimek, yüzde 8,32 ile tavuk eti, yüzde 6,81 ile domates, yüzde 5,34 ile salatalık, yüzde 5,05 ile kuru kayısı yüzde 4,91 ile limon takip etti” dedi.

Markette en fazla fiyat düşüşünün ise yüzde 20,66 ile lahanada olduğunu söyleyen Bayraktar, şunları ifade etti:

“Lahanadaki fiyat düşüşünü yüzde 13,94 ile patlıcan, yüzde 11,48 ile yeşil soğan, yüzde 10,34 ile kuru incir, yüzde 4,57 ile sivri biber, yüzde 3,61 ile maydanoz, yüzde 2,20 ile yumurta takip etti.”

ÜRETİCİ FİYATLARINDAKİ DEĞİŞİM

Nisan ayında üreticide maydanoz, elma, kuru fasulye, nohut, kırmızı ve yeşil mercimek, pirinç, kuru incir ve süt fiyatında bir değişim meydana gelmezken, fiyatı en fazla düşen ürünün yüzde 33,33 ile ıspanak olduğunu belirten Bayraktar, şu bilgileri verdi:

“Ispanaktaki fiyat düşüşünü yüzde 30,80 ile yeşil soğan, yüzde 27,25 ile patlıcan, yüzde 15,96 ile pırasa, yüzde 11,85 ile sivri biber, yüzde 4,77 ile zeytinyağı, yüzde 4,17 ile fındık, yüzde 3,77 ile salatalık, yüzde 1,96 ile kabak ve yüzde 1,79 ile yumurta yüzde 1,25 ile havuç, yüzde 1,21 ile marul takip etti.

Üreticide en fazla fiyat artışı yüzde 82,50 ile patateste yaşandı. Patatesi ise sırasıyla şu ürünler takip etti: Yüzde 80 ile kuru soğan, yüzde 47,76 ile lahana, yüzde 29,75 ile karnabahar, yüzde 21,74 ile kayısı, yüzde 8,93 ile limon, yüzde 7,42 ile domates, yüzde 4,06 ile Antep fıstığı, yüzde 2,56 ile kuru üzüm, yüzde 0,76 ile dana karkas, yüzde 0,67 ile kuzu karkas.”

ÜRÜNLERDE FİYAT DEĞİŞİMLERİNİN NEDENLERİ

Bayraktar, “Nisan ayında üreticide en fazla fiyat artışının görüldüğü patates ve kuru soğanda TMO’nun alım yapması fiyatlarda artışa yol açmıştır” diyerek değerlendirmesini şöyle sürdürdü:

“Lahana ve karnabahar da sezon sonunun gelmiş olması da fiyat artışında etkili olmuştur. Kuru kayısıda meydana gelen don, kuru üzümde ise dolar kurundaki yükselme ile ihracatta yaşanan artışlar fiyatı yükseltmiştir. Antep fıstığında görülen artış, ürün arzında meydana gelen azalıştan dolayı olmuştur. Domateste geçiş dönemi olması, arzın seralardan sağlanması, ihracatın devam etmesi fiyatta artışa yol açmıştır.

Fiyatı en fazla düşen ürün ıspanaktır. Ispanaktaki fiyat düşüşünü sırasıyla yeşil soğan, patlıcan, pırasa, sivri biber, zeytinyağı, fındık ve salatalık takip etmiştir. TMO’nun 30 Nisan itibariyle fındık alımını sonlandıracak olması piyasada fiyatların gerilemesine neden olmuştur. Zeytinyağı fiyatlarında meydana gelen düşüş ise dökme zeytinyağı ihracatına getirilen kısıtlamadan kaynaklanmaktadır. Sivri biber, yeşil soğan, ıspanak, pırasa ve patlıcanda artan hava sıcaklıklarıyla birlikte hasat edilen ürün miktarındaki artış ve pandeminin etkisi fiyat düşüşüne yol açmıştır.”

ÜRETİCİLERİMİZİN SORUNLARI VE BEKLENTİLERİ

Üretim sezonunun başından bu yana ve son bir yılda, girdi fiyat artışlarının bazı tarımsal ürünlerin fiyatlarını yükselttiğini belirten Bayraktar, “Başta gübre olmak üzere, yem, elektrik, tarımsal ilaç fiyatları ve sulama ücretleri son bir yılda oldukça artmıştır. Nitekim üre gübresi fiyatları son bir yılda yüzde 94 artarken, DAP gübresi fiyatı aynı dönemde yüzde 95,8 arttı. Besi yeminde son bir yılda yüzde 34,5 artış olurken, süt yemindeki artış yüzde 40,4’u buldu” dedi.

“Girdi fiyatlarının yüksekliğinden dolayı üretici yeterince girdi kullanamayacağı için verim düşecek üretim azalacak, maliyetler artacaktır” diyen Bayraktar sözlerini şöyle sürdürdü:

“Üretici maliyetlerini düşürmeden insanımızın ucuz gıdaya ulaşması mümkün değildir. Gübre, elektrik, sulama ve ilaç gibi girdilerde indirime gidilmelidir. Bu yıl pandemi nedeniyle talepte yaşanan daralma sonucu patates ve kuru soğan fiyatlarında sert düşüşler yaşanmıştır.”

Üretimde istikrar için sözleşmeli üretim yaygınlaştırılmalı, ürün ihtisas havzaları ve piyasa düzenleyici kuruluşlar oluşturularak fiyatlarda istikrar sağlanmalı, üretim doğru yerde, doğru zamanda ve doğru miktarlarda ekonomik olarak iç ve dış talebe göre planlanmalıdır. Üretici örgütlenmesine önem verilmeli, üretim maliyetleri düşürülmeli, tarımsal ürünler üreticiden tüketiciye örgütlü bir yapı ile ulaştırılmalı, pazarlama sorunlarına çözüm getirilmesi için tüm ilgili kurum ve kuruluşlar iş birliği içinde çalışmalıdır.

Pandemiye rağmen zor şartlar altında üretime devam eden üreticilerimizin halkın beslenmesi yanında ekonomimize katkısını sürdürebilmesi için var olan sorunları acil olarak çözülmelidir.

Rusya’nın domatese uyguladığı ve dolmak üzere olan kota nedeniyle halen örtü altında üretim yapan çiftçilerimizin zor durumda kalabileceğini bildiren Bayraktar, “Bu nedenle ihracatın devam etmesi üretici için çok önemlidir. Bunun için domatese uygulanan kotanın bir an önce artırılması ve hatta kaldırılması yönünde çalışmalar yapılmalıdır. Rusya’nın sera üretimini artırması nedeniyle yeni pazarların bulunması kaçınılmaz hale gelmiştir. Konuyla ilgili talebimizi Ticaret Bakanlığına ilettik” dedi.

SALGIN DÖNEMİNDE GIDAYA ERİŞİM ZORLUĞU

“Salgın hastalıkla mücadele ettiğimiz bu dönemde marketlerde fiyat artışı olan ürün sayısının yüksek olduğu dikkate alındığında, tüketicilerimizin makul fiyatlardan ürün temin edebilmesi için market fiyatlarının yakından takip edilmesi, denetimlerin artırılması ve piyasa düzeninin sağlanması gerekmektedir” diyen Bayraktar, tüm kesimlerin sorumlu davranarak piyasaları bozanlara fırsat vermemeleri gerektiğini ve gıdaya uygun fiyatla erişimin kolaylaştırılmasını vurguladı.

Bayraktar, “Salgın hastalık döneminde gıdaya erişimin ne kadar zor ve önemli olduğu bir kez daha görülmüştür. Çiftçilerimiz istikrarlı gelir elde ederek ürünlerini değer fiyattan satabilmeli, tüketicilerimiz de makul fiyatlardan ürün temin edebilmelidir” dedi.

RAMAZAN ORTASI ÜRETİCİ MARKET FİYAT KARŞILAŞTIRMASI

TZOB Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, Ramazan ortasını kapsayan 6-26 Nisan tarihleri arasında markette 27, üreticide 13 üründe fiyat artışı; markette 12, üreticide 7 üründe fiyat düşüşü olduğunu; markette 1, üreticide 12 üründe fiyatın değişmediğini bildirdi.

Bayraktar, Ramazan ortasında fiyatı en fazla artan ürünün market ve üreticide patates; fiyatı en fazla düşen ürünün ise markette lahana ve üreticide yeşil soğan olduğunu belirtti.

MARKET FİYATLARINDAKİ DEĞİŞİM

Ramazan ortasında markette sadece toz şeker fiyatında bir değişim meydana gelmezken, markette fiyat düşüşünün en fazla yüzde 20,49 ile lahanada görüldüğünü bildiren Bayraktar, şunları kaydetti:

“Markette en fazla fiyat artışı ise yüzde 38,86 ile patateste yaşandı. Patatesteki fiyat artışını yüzde 25,99 ile kuru soğan, yüzde 13,13 ile kırmızı mercimek, yüzde 12,15 ile yeşil mercimek ve yüzde 10,42 ile nohut takip etti.

En fazla fiyat düşüşü yüzde 20,37 ile lahanada yaşandı, Lahanadaki fiyat düşüşünü 15,20 ile kuru incir, yüzde 11,48 ile yeşil soğan, yüzde 10,54 ile patlıcan izledi.”

ÜRETİCİ FİYATLARINDAKİ DEĞİŞİM

Ramazan ortasında üreticide, patlıcan, ıspanak, maydanoz, elma, kuru fasulye, nohut, kırmızı mercimek, yeşil mercimek, pirinç, kuru incir, yumurta ve süt fiyatında bir değişim meydana gelmezken, yüzde 30,80 azalmayla fiyatı en fazla düşen ürünün yeşil soğan olduğunu belirten Bayraktar, şu bilgileri verdi:

“Yeşil soğandaki fiyat düşüşünü yüzde 12,22 ile havuç, yüzde 11,85 ile sivri biber, yüzde 7,88 ile domates izledi. Üreticide en fazla fiyat artışı yüzde 231,82 ile patateste görüldü. Patatesteki fiyat artışını yüzde 125 ile kuru soğan, yüzde 32 ile lahana, yüzde 14,86 ile salatalık, yüzde 9,80 ile kuru kayısı, yüzde 5,84 ile marul takip etti.”

Yorumlar (0)
banner59
6
parçalı bulutlu
Namaz Vakti 13 Mayıs 2021
İmsak
Güneş
Öğle
İkindi
Akşam
Yatsı
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 39 81
2. Galatasaray 39 81
3. Fenerbahçe 39 79
4. Trabzonspor 39 68
5. Sivasspor 39 62
6. Hatayspor 39 61
7. Alanyaspor 39 57
8. Karagümrük 39 57
9. Gaziantep FK 39 55
10. Göztepe 39 51
11. Konyaspor 39 49
12. Rizespor 39 48
13. Kasımpaşa 39 46
14. Malatyaspor 39 45
15. Başakşehir 39 45
16. Antalyaspor 39 43
17. Kayserispor 39 41
18. Erzurumspor 40 40
19. Ankaragücü 39 38
20. Gençlerbirliği 39 38
21. Denizlispor 39 28
Takımlar O P
1. Adana Demirspor 34 70
2. Giresunspor 34 70
3. Samsunspor 34 70
4. İstanbulspor 34 64
5. Altay 34 63
6. Altınordu 34 60
7. Ankara Keçiörengücü 34 58
8. Ümraniye 34 51
9. Tuzlaspor 34 47
10. Bursaspor 34 46
11. Bandırmaspor 34 42
12. Boluspor 34 42
13. Balıkesirspor 34 35
14. Adanaspor 34 34
15. Menemenspor 34 34
16. Akhisar Bld.Spor 34 30
17. Ankaraspor 34 26
18. Eskişehirspor 34 8
Takımlar O P
1. Man City 35 80
2. M. United 35 70
3. Leicester City 36 66
4. Chelsea 35 64
5. West Ham 35 58
6. Liverpool 34 57
7. Tottenham 35 56
8. Everton 34 55
9. Arsenal 35 52
10. Leeds United 35 50
11. Aston Villa 34 48
12. Wolverhampton 35 45
13. Crystal Palace 35 41
14. Southampton 35 40
15. Burnley 35 39
16. Newcastle 35 39
17. Brighton 35 37
18. Fulham 35 27
19. West Bromwich 35 26
20. Sheffield United 35 17
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 36 80
2. Barcelona 36 76
3. Real Madrid 35 75
4. Sevilla 36 74
5. Real Sociedad 36 56
6. Real Betis 35 54
7. Villarreal 35 52
8. Celta de Vigo 36 50
9. Athletic Bilbao 36 46
10. Granada 35 45
11. Osasuna 36 44
12. Cádiz 36 43
13. Levante 36 40
14. Valencia 36 39
15. Deportivo Alaves 36 35
16. Getafe 36 34
17. Huesca 36 33
18. Real Valladolid 35 31
19. Elche 36 30
20. Eibar 35 29