Hititçe kelimeler günümüzde de kullanılıyor 

Türkiye’de Hititçe okuyabilen ve yazabilen sayılı insanlar arasında bulunan Çukurova Üniversitesi (ÇÜ) Fen Edebiyat Fakültesi Arkeoloji Bölüm Başkanı Prof. Dr. Rukiye Akdoğan, Milattan Önce kullanılan bazı Hititçe kelimelerin anlamlarıyla birlikte değişme

EĞİTİM 23.11.2020, 10:34 23.11.2020, 10:34
Hititçe kelimeler günümüzde de kullanılıyor 

Uzun yıllar Ankara Anadolu Medeniyetleri Müzesi’nde Hitit Tarihi üzerinde çalışan ÇÜ Fen Edebiyat Fakültesi Arkeoloji Bölüm Başkanı Prof. Dr. Rukiye Akdoğan, bazı Hititçe kelimelerin günümüzde de kullanıldığını belirledi. Bunun üzerine bir araştırma yapan Akdoğan, Arkeolog Özcan Şimşek ile birlikte “Hititçe ile Türkiye’de Halk Ağzından Derleme Sözlüğü’ndeki Benzer Kelimeler Üzerine” isimli bir makale yayınladı. 

2019 yılında Kubaba Arkeoloji, Sanat Tarihi, Tarih Dergisi’nde yayınlanan 26 sayfalık makalede, milattan 2 bin yıl önce kullanılan bazı Hititçe kelimelerin günümüzdeki anlamlarına ve hangi yörelerde kullanıldığına değindi. 

Prof. Dr. Rukiye Akdoğan, yeni kelimeleri arama çalışmalarının devam ettiğini belirterek, “Yazının icadıyla kayıt altına alınan ve gelecek nesillere aktarılan kelimelerin bazılarının dilin söz varlığından çıkmasına rağmen halk arasında yaşıyor olması toplumun hafızasının da güçlü olduğunu gösteriyor. Milattan 2 bin yıl önce Anadolu’da konuşulan bazı kelimeler sözlü kültürle kuşaktan kuşağa aktarılması suretiyle insanların dağarcığında kalmıştır ve bu kelimelere günümüz sözlüklerinde değil de halk ağzında rastlamak mümkündür. Türk Dil Kurumu tarafından 12 cilt olarak yayınlanmış Türkiye’de Halk Ağzından Derleme Sözlüğü ile Hititçede kullanılan kelimeleri karşılaştırdığımızda birçok kelimenin halen kullanılmakta olduğunu tespit ettik. Böylelikle Hititlerden itibaren devam eden kültür birikimi sekteye uğramadan günümüze kadar ulaşmıştır” diye konuştu. 
 
 “150-200 KELİMENİN YAYIN AŞAMASI DEVAM EDİYOR"  
Şu ana kadar 60 kelime bulduklarını, 200’e kadar yakın kelimenin de yayın aşamasının devam ettiğini belirten Akdoğan, “Bu çalışmayı Derleme Sözlüğünde Hititçe ile benzer kelimeler bulabilir miyiz diye  başlamıştık. Başladığımızda çok fazla benzeyen kelimeler bulduk. Şimdilik sayısı 60 tane kadar olan bulduğumuz kelimeleri Kubaba, Arkeoloji, Sanat Tarihi, Tarih Dergisi’nde yayınladık. Ayrıca 150-200 tane daha kelime bulduk, onların yayın aşaması ise devam ediyor” ifadelerini kullandı. 
 

“BİRÇOK KELİME HALEN KULLANILIYOR"  
Kelimelerden örnekler veren ÇÜ fen Edebiyat Fakültesi Arkeoloji Bölüm Başkanı Prof. Dr. Rukiye Akdoğan, daha sonra şunları söyledi: 

“Hititçe’de kaka, kaki veya gaga kelimeleri “diş” anlamındadır, derleme sözlüğünde de kak kelimesi “diş, dilim, parça” anlamına geliyor. Bu kelimeler, Bursa, Sakarya, Düzce, Bolu, Kastamonu, Çankırı ve Konya’da derlenmiştir. Halen de kullanılmaktadır. Hititçe’de kiruşa kelimesi “bir çeşit pırasa” anlamındadır, derleme sözlüğünde kiriş kelimesi “pırasa, taşlar arasında biten bir ot” şeklinde karşımıza çıkıyor. Yine derleme sözlüğünde kiriç veya çiriş şeklinde karşımıza çıkan kelimelerin anlamı “dağ pırasası”dır ve Hititçe’deki anlamıyla aynı olduğu görülmektedir. Bu kelime de Düzce, Bolu, Malatya, Sivas ve Muğla’da derlenmiştir.” 

Yorumlar (0)
banner59
13
parçalı bulutlu
Namaz Vakti 17 Nisan 2021
İmsak
Güneş
Öğle
İkindi
Akşam
Yatsı
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 33 71
2. Fenerbahçe 33 66
3. Galatasaray 32 62
4. Trabzonspor 34 59
5. Alanyaspor 34 52
6. Hatayspor 33 50
7. Gaziantep FK 32 50
8. Sivasspor 33 50
9. Karagümrük 33 49
10. Göztepe 33 46
11. Antalyaspor 34 42
12. Konyaspor 33 41
13. Rizespor 33 39
14. Malatyaspor 33 37
15. Ankaragücü 33 37
16. Kasımpaşa 33 36
17. Kayserispor 33 34
18. Başakşehir 32 33
19. Erzurumspor 34 31
20. Gençlerbirliği 33 31
21. Denizlispor 33 26
Takımlar O P
1. Giresunspor 31 63
2. Adana Demirspor 31 61
3. Samsunspor 30 58
4. Altay 30 54
5. İstanbulspor 30 54
6. Altınordu 30 52
7. Ankara Keçiörengücü 31 49
8. Tuzlaspor 31 47
9. Ümraniye 30 44
10. Bursaspor 30 43
11. Bandırmaspor 30 39
12. Boluspor 30 35
13. Adanaspor 30 34
14. Balıkesirspor 30 32
15. Menemenspor 30 31
16. Akhisar Bld.Spor 30 25
17. Ankaraspor 30 23
18. Eskişehirspor 30 8
Takımlar O P
1. Man City 32 74
2. M. United 31 63
3. Leicester City 31 56
4. West Ham 32 55
5. Chelsea 31 54
6. Liverpool 31 52
7. Tottenham 32 50
8. Everton 31 49
9. Arsenal 31 45
10. Leeds United 31 45
11. Aston Villa 30 44
12. Wolverhampton 31 38
13. Crystal Palace 31 38
14. Southampton 31 36
15. Newcastle 32 35
16. Brighton 31 33
17. Burnley 31 33
18. Fulham 32 26
19. West Bromwich 31 24
20. Sheffield United 31 14
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 30 67
2. Real Madrid 30 66
3. Barcelona 30 65
4. Sevilla 30 61
5. Real Sociedad 30 47
6. Real Betis 30 47
7. Villarreal 30 46
8. Granada 30 39
9. Levante 30 38
10. Celta de Vigo 30 37
11. Athletic Bilbao 30 37
12. Cádiz 30 35
13. Valencia 30 34
14. Osasuna 30 34
15. Getafe 30 30
16. Huesca 30 27
17. Real Valladolid 30 27
18. Elche 30 26
19. Deportivo Alaves 30 24
20. Eibar 30 23